1. Czym jest azbest

Azbest jest materiałem naturalnie występującym w przyrodzie. Pod względem chemicznym stanowi on sole krzemowe magnezu, sodu, wapnia i żelaza. Charakterystyczną cechą azbestu jest jego włóknista budowa, która decyduje o jego wyjątkowych cechach i właściwościach  fizycznych i chemicznych. Stanowi on materiał bardzo odporny na działanie bardzo wysokich i bardzo niskich temperatur, działanie substancji chemicznych jak kwasy, zasad, silne rozpuszczalniki i wiele innych.

Wyroby z azbestu są przy tym giętkie i wytrzymałe. Po przeróbce z azbestu można było uzyskać materiały charakteryzujące się: dźwiękochłonnością, i niskim przewodnictwem ciepła. Ponadto azbest daje się łatwo formować oraz łączyć z innymi materiałami oraz pozwala na przędzenie włókien. Te właściwości zadecydowały o szerokim stosowaniu azbestu w przemyśle oraz w budownictwie.

W przyrodzie występuje kilka odmian azbestu różniących się składem chemicznym i rodzajem włókien. Największe znaczenie przemysłowe i gospodarcze miał tzw. Azbest biały tzw. Chryzolit – krzemian magnezu. Pozostałe dwa to krokidolit – azbest niebieski oraz amozyt – azbest brązowy.

Produkcja i stosowanie wyrobów zawierających azbest były prowadzone od roku 1950 do roku 1998, kiedy zgodnie z ustawą o zakazie stosowania wyrobów zawierających azbest zaprzestano jego produkcji i stosowania.

2. Gdzie można spotkać wyroby zawierające azbest.

Azbest może występować w tzw. wyrobach miękkich (bardziej szkodliwych ) oraz wyrobach twardych.
Wyroby miękkie to wyroby tekstylne z azbestu – np. koce gaśnicze, odzież ochronna, uszczelki do rur, materiały i wykładziny cierne.
Wyroby twarde to głównie wyroby budowlane jak płyty dachowe, płyty elewacyjne oraz rury wodociągowe.

3. Dlaczego azbest jest niebezpieczny.

Szkodliwość azbestu nie wynika z jego składu chemicznego ale z jego włóknistej struktury. Włókna azbestu stanowią najcieńsze włókna występujące w przyrodzie i mają zdolność kumulowania w organizmie a szczególnie w płucach . Po kilku latach bardzo często występują poważne choroby azbestozależne np. pylicy azbestowej tzw. Azbestozy. Jednak najbardziej niebezpieczne jest potwierdzone i udowodnione medycznie silne rakotwórcze działanie włókien azbestowych. Wieloletnia kumulacji włókien azbestowych w organizmie prowadzi do powstawania zmian nowotworowych, początkowo rozwijających się bezobjawowo. Po wystąpieniu objawów choroba rozwija się bardzo szybko i praktycznie jest nieuleczalna.

4. Powstanie i realizacja programu usuwania azbestu i wyrobów zawierających azbest.

Ze względu na potwierdzoną wysoką szkodliwość azbestu w Polsce oraz w wielu innych krajach produkcja i dystrybucja wyrobów zawierających azbest została zakazana. Zgodnie z tym zakazem we wrześniu 1998 r. zaprzestano produkcji wyrobów zawierających azbest , a od 28 marca 1999 r. obowiązuje zakaz obrotu azbestem i wyrobami zawierającymi azbest.

W 2002 r. Rada Ministrów przyjęła krajowy „Program usuwania azbestu i wyrobów zawierających azbestyna terytorium Polski. Realizacja programu jest założona na lata 2003 – 2032. Od trzech lat gmina Gubin przystąpiła do udziału w programie, który zakłada sukcesywne usuwanie wyrobów zawierających azbest, w szczególności dotyczy to pokryć dachowych w postaci płyt falistych lub płaskich. Narodowy oraz Wojewódzki Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej corocznie prowadzą program dotowania akcji usuwania i unieszkodliwiania azbestu i wyrobów zawierających azbest. Gmina Gubin corocznie uczestniczy w tych programach.

5. Warunki realizacji programu na terenie gminy Gubin.

Mieszkańcy gminy Gubin mogą przystąpić do gminnego programu usuwania i unieszkodliwiania azbestu. Warunkiem przystąpienia do programu i skorzystania z dotacji jest złożenie do Urzędu Gminy Gubin wniosku o usunięcie i utylizację wyrobów zawierających azbest. Wnioski zbierane są w sposób ciągły, przy czym wnioski złożone do 10 stycznia każdego roku będą rozpatrywane i realizowane w tym roku do końca sierpnia, wnioski złożone po 10 stycznia są realizowane w roku następnym. Wzór wniosku oraz szczegółowa informacja o programie znajdują się na stronach internetowych gminy Gubin lub są do uzyskania w siedzibie urzędu.

Do wniosku należy załączyć następujące dokumenty:

1)     Kserokopia aktu notarialnego lub księgi wieczystej, potwierdzające prawo własności nieruchomości,

2)     Numer księgi wieczystej,

4)     Mapa sytuacyjno – wysokościową do celów opiniodawczych ze Starostwa Powiatowego w Krośnie Odrzańskim, z zaznaczonym obiektem zawierającym wyroby zawierające azbest.  

Przy składaniu wniosku, należy pamiętać, że w przypadku pokryć dachowych refundowane jest demontaż, transport oraz utylizacja istniejącego pokrycia z płyt zawierających azbest. Właściciel posesji musi przewidzieć założenie nowego pokrycia we własnym zakresie